360 :: panoramiczna podróż sferyczna w 1454 odcinkach

"Budowla, mimo przekształceń, zachowała najważniejsze cechy cerkwi zachodniołemkowskiej. Wzniesiona została w konstrukcji zrębowej, ściany oszalowano pionowo z listwowaniem. Dachy są łamane: nad nawą namiotowy z wydatnym okapem nad węższą częścią nawy; nad prezbiterium dwuspadowy przechodzący w namiotowy wielopołaciowy. Wieża słupowo-ramowa o pochyłych, pokrytych gontem ścianach ma odeskowaną pionowo z listwowaniem izbicę. Nawa trójdzielnej cerkwi po przebudowie wydłużyła się o dawne prezbiterium. Nowe prezbiterium jest zamknięte trójbocznie. [...] Cerkiew otoczona jest kamiennym murem z ok. 1830 r. wraz z murowanymi bramkami." (Szlak Architektury Drewnianej, Kraków 2005).

"Wnętrze nakrywają stropy płaskie z fasetami. Polichromię o rokokowo-klasycystycznych motywach architektonicznych oraz roślinnych wykonali Antoni i Józef Bogdańscy w 1898 r. W nawie widać fragmenty starszej barokowej polichromii z końca XVIII w. Barokowy ikonostas z XVIII w. przemalowany został w czasie remontu w 1831 r. W prezbiterium znajduje się ołtarz główny z baldachimem, w nawie natomiast trzy ołtarze boczne z 2. poł. XVIII w.: północny przy tęczy barokowy z ikoną Pieta, południowy przy tęczy również barokowy z ikoną Przemienienia Pańskiego, trzeci rokokowy z ikoną Matki Boskiej z Dzieciątkiem. Cerkiew zdobi wiele cennych ikon, m.in.: Opieka Bogurodzicy (Pokrow, XVIII w.), Ostatnia Wieczerza i Złożenie do Grobu (poł. XIX w.), Św. Jan Chrzciciel (przełom XVIII i XIX w.)." (Szlak Architektury Drewnianej, Kraków 2005).

"Kościół w Dębnie jest jednym z najbardziej znanych i najcenniejszych kościołów drewnianych w Małopolsce. Legenda powiada, że wznieśli go zbójcy po tym, jak na drzewie ukazał im się Archanioł Michał. Główny zrąb kościoła (nawa, prezbiterium) powstał w 2. poł. XV w., w 1601 r. została dobudowana wieża.

Świątynia wzniesiona jest z drewna iglastego. Składa się z nawy, prezbiterium z przylegającą doń zakrystią oraz wieży. Nawę i prezbiterium nakrywa wspólny dach. [...] W świątyni zachowały się 3 gotyckie portale, dwa o łuku ostrym, a jeden o wykroju trójlistnym.

Wnętrze świątyni jest prawdziwym muzeum polichromii pokrywającej stropy, ściany prezbiterium i częściowo nawy, parapet chóru muzycznego, ambonę, ławy w prezbiterium, belkę tęczy. Wykonana została ona na przełomie XV/XVI w. za pomocą szablonów zwanych patronami. Do głównych jej elementów należą motywy roślinne, geometryczne, figuralne. Pojawiają się także sceny polowań oraz piękny orzeł jagielloński.

Do najcenniejszych elementów wyposażenia należą: rzeźba Chrystusa Ukrzyżowanego na belce tęczy z końca XIV w. oraz gotycki ołtarz główny. W jego polu środkowym znajduje się obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem, po jej bokach św. Michał Archanioł oraz św. Katarzyna. Na awersach skrzydeł widnieją postaci św. św. Jana Chrzciciela, Jana Ewangelisty, Mikołaja oraz Stanisława Biskupa. Na rewersach przedstawiono sceny Męki Pańskiej.

Ołtarze boczne są barokowe, znajdują się w nich posągi Matki Boskiej oraz świętych dziewic: Katarzyny, Barbary, Cecylii i Doroty pochodzące z 1. ćw. XV w.

W 2003 r. kościółek w Dębnie został wpisany na Listę Dziedzictwa Naturalnego i Kulturowego UNESCO." (Opis z ulotki promocyjnej Szlaku Architektury Drewnianej, Kraków 2008).

"Obecnie w prezbiterium ustawiony jest barokowy ołtarz. Architekturę nastawy ołtarzowej tworzą dwie pary skręcanych kolumn, których trzony dodatkowo uzupełniono wiciami roślinnymi. W tle zaś kolumny mają swoje odpowiedniki w kanelurowanych pilastrach. Szczyt tworzy półokrągły przerwany przyczółek, stanowiący ramy kompozycyjne dla rzeźbiarskiej grupy Przemienienia Pańskiego w glorii (złożonej z obłoków i strzelistych promieni). Kompozycyjną całość z ołtarzem stanowiły dwie oddzielnie ustawione na cokołach rzeźby śś. Floriana i Wacława; każdy z nich trzymał chorągiew z orłem. Ten niepośledni wyrób pochodzi z XVIII w." (Rafał Róg: Kościół w Niepołomicach, Kraków-Niepołomice 1998)

Strop nad prezbiterium zdobi neogotycka polichromia z 1916 roku, której twórcami byli krakowscy konserwatorzy. Reliktami dawnych zdobień są postacie św. Jerzego i św. Michała Archanioła namalowane w płycinach zaślepionych gotyckich okien.